Muzeum Kinematografii w Łodzi, Stowarzyszenie Filmowców Polskich oraz Katedra Filmu i Mediów Audiowizualnych Uniwersytetu Łódzkiego, we współpracy z Polskim Instytutem Sztuki Filmowej, Miastem Łódź oraz Państwową Wyższą Szkołą Filmową, Telewizyjną i Teatralną w Łodzi, przedstawiają wyniki projektu „13 filmów na 130 lat kina”.

Przez cały 2025 rok organizatorzy badania pytali osoby związane z kinematografią o najlepsze, najważniejsze lub najpiękniejsze polskie i światowe filmy w historii kina.
Ankietę wypełnili zarówno twórcy (reżyserzy, producenci, scenarzyści, autorzy zdjęć i operatorzy obrazu, scenografowie i kostiumolodzy, montażyści, autorzy muzyki filmowej oraz opracowań dźwięku…), jak i popularyzatorzy (wśród nich krytycy filmowi, wykładowcy filmoznawstwa, a także osoby związane z rozpowszechnianiem: dystrybutorzy, kiniarze, organizatorzy festiwali i przeglądów filmowych). Swoje najważniejsze tytuły podali m.in. twórcy: Ewa Braun, Andrzej Haliński, Jerzy Hoffman, Krzysztof Zanussi, Jacek Koprowicz, Iga Lis, Juliusz Machulski, Andrzej Ramlau, Allan i Wiesława Starscy, krytycy: Michał Oleszczyk, Łukasz Maciejewski, naukowcy: Milenia Fiedler, Tadeusz Lubelski, Grażyna Stachówna, Jerzy Szyłak, Monika Talarczyk.
W projekcie wzięło udział niemal 300 osób, które nadesłały 559 ankiet. Łącznie w obu ankietach wzmiankowano 1671 tytułów, w tym w ankietach „ŚWIAT” – aż 1140.
Na listach znalazły się filmy bez względu na wykorzystaną technikę (aktorskie/animowane), rodzaj (fabularny/dokumentalny), metraż (krótki/średni/pełny), nośnik (kopia filmowa, film telewizyjny), obieg (multipleksowy, festiwalowy, galeryjny), styl (kino głównego nurtu / autorskie kino artystyczne / kino eksperymentalne), czas powstania (filmy nieme i dźwiękowe, czarno-białe i barwne) czy docelową grupę odbiorczą (dla dzieci, dla dorosłych). Lista „ŚWIAT” zawiera także realizacje polskie, zaś na liście „POLSKA” zostały uwzględnione koprodukcje, zagraniczne filmy nakręcone przez polskich reżyserów, a także filmy podpisane przez zagranicznych twórców, które mają związki z Polską.
Autorem opracowania naukowego badania jest inicjator projektu dr hab. Konrad Klejsa, profesor w Katedrze Filmu i Mediów Audiowizualnych Uniwersytetu Łódzkiego.
Wyniki ankiet i więcej informacji na stronie: https://muzeumkinematografii.pl/13-filmow-na-130-lat-kina/
Projekt jest kontynuacją przedsięwzięcia „12 filmów na 120 lat kina”, zrealizowanego w Muzeum Kinematografii w 2015 roku.
Organizator: Muzeum Kinematografii w Łodzi.
Zadanie współfinansowane ze środków Miasta Łodzi.
Dofinansowane ze środków Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej.
Projekt objęty jest Honorowym Patronatem Rektora Uniwersytetu Łódzkiego.
Partnerzy: Państwowa Wyższa Szkoła Filmowa, Telewizyjna i Teatralna im. L. Schillera w Łodzi, FilmPolski.pl, Stowarzyszenie Filmowców Polskich.
Zadanie współfinansowane ze środków Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej oraz Miasta Łódź